Ad ve Soyadı Değiştirme Davası 2026
Ad ve soyadı değiştirme davası ve usulü ilgili yazımızda incelenmiştir.Ad ve Soyadı Değiştirme Davası kişilerin nüfus kayıtlarında yer alan ad veya soyadlarını hukuka uygun sebeplerle değiştirmek istemeleri hâlinde açtıkları bir dava türüdür. Bu dava, kişinin kimlik bütünlüğünü, sosyal yaşamını ve kişisel haklarını doğrudan etkilediği için özel bir öneme sahiptir. Mahkeme, başvurulan gerekçenin haklılığına ve değişikliğin kamu düzenini etkileyip etkilemeyeceğine bakarak karar verir. Günümüzde özellikle yanlış yazım, alay konusu olma, ailevi bağlar veya kişisel tercih gibi nedenlerle Ad ve Soyadı Değiştirme Davası sıkça başvurulan hukuki süreçlerden biridir.
Ad Nedir?
Ad Nedir?
Ad, kişileri toplumdaki diğer kimselerden ayırmaya yarayan, toplum içerisindeki ilişkilerde onu belirleyen hukuki bir tanıtım aracıdır.
Kişiyi toplumda diğer kişilerden ayıran, tanınmasını sağlayan ad ve soyadı, kişiyi doğumdan ölümüne kadar takip eder ve hatta ölümünden sonra da mirasçılarına bazı haklar sağlar.
TMK m. 27’ye göre, “Adın değiştirilmesi, ancak haklı sebeplere dayanılarak hâkimden istenebilir. Adın değiştirildiği nüfus siciline kayıt ve ilân olunur. Ad değişmekle kişisel durum değişmez.
Adın değiştirilmesinden zarar gören kimse, bunu öğrendiği günden başlayarak bir yıl içinde değiştirme kararının kaldırılmasını dava edebilir.”
Türk hukukunda kural olarak ad ve soyadın değişmezliği ilkesi kabul edilmiştir. Buna göre, bir kimse nüfus kütüğüne kaydolmuş bulunan ad ve soyadını dilediği zaman serbestçe değiştiremez. Ancak “haklı bir neden” varsa ad ve (veya) soyadını değiştirebilir.
Uygulamada kişinin, düzeltilmesini istediği ad ile etrafta tanınıyor olması, aynı adı taşıyan kardeşinin olması, söylenmesinin zor olması, cinsiyetinin karıştırılmasına neden olması, adın toplumda alay veya gülünç konusu olacak unsurlar içermesi vb. Sebepler ile kişiyi o adı ve soyadı kullanmakta rahatsız edici nedenlerin varlığı haklı neden kabul edilmektedir.
Adın veya soyadın tamamen değiştirilmesi ile mevcut ada ilave yapılması arasında bir fark olmayıp her iki istemde ad değiştirilmesi davası olarak adlandırılmaktadır.
Soyad Nedir?
Soyadı, aynı aileye mensup bireyler tarafından kullanılan ve onları diğer ailelerden gelen bireylerden ayırmaya yarayan aile adıdır. Soyadı Kanununun 1. Maddesine göre her Türk bir soyadı almak zorundadır ve kural olarak her doğan çocuk babasının soyadını alır. TMK madde 321’e göre “Çocuk, ana ve baba evli ise ailenin; (…)27 soyadını taşır. Ancak, ana önceki evliliğinden dolayı çifte soyadı taşıyorsa çocuk onun bekârlık soyadını taşır.” TMK’nın 285. Maddesine göre “Evlilik devam ederken veya evliliğin sona ermesinden başlayarak üçyüz gün içinde doğan çocuğun babası kocadır.” bu maddeye göre doğan çocuk babanın soyadını taşır.
Kadının Soyadı Değişikliği ve Evlat Edinme – Özet Bilgi
Nüfus Hizmetleri Kanunu ve Türk Medeni Kanunu, evlenme, boşanma ve evlat edinme hâllerinde ad ve soyadının nasıl değişeceğini ayrıntılı biçimde düzenlemektedir. Aşağıdaki kartlarda, özellikle kadının soyadı ile evlat edinme ilişkisinde soyadının değişmesine ilişkin temel noktalar özetlenmiştir.
Evlenme ve Nüfus Kütüğü (NHK m. 23)
Nüfus Hizmetleri Kanunu’nun 23. maddesine göre evlenen kadının nüfus kaydı kocasının hanesine taşınır. Kocası ölen kadın, yeniden evlenmedikçe ölen eşinin aile kütüğünde kalmaya devam eder. İsterse kendi talebiyle babasının aile kütüğüne dönebilir ve bu tercih soyadına da yansır.
Bu çerçevede, kadının evlilikle edindiği soyadı ancak tekrar evlenmesi veya babasının kütüğüne dönme talebinde bulunmasıyla değişebilmektedir.
Boşanma Sonrası Soyadının Kullanılması (TMK m. 173)
Boşanma hâlinde kural olarak kadın evlenmeden önceki soyadına döner. Ancak Türk Medeni Kanunu’nun 173. maddesi, bazı durumlarda istisna tanır. Kadının, boşandığı eşinin soyadını kullanmakta haklı ve korunmaya değer bir menfaatinin bulunması ve bu durumun eski eşe zarar vermemesi hâlinde, mahkemeden izin istenebilir.
Hakim, kadının talebi üzerine bu şartların varlığını görürse, boşandığı kocasının soyadını taşımaya devam etmesine izin verebilir.
Evlat Edinme ile Ad ve Soyadı Değişikliği
Evlat edinme kurumunda da evlat edinilenin soyadı değişebilir. Kanun, küçük ve ergin evlat edinilen bakımından farklı bir sistem öngörmüştür. Evlat edinilen küçük ise, evlat edinenin soyadını kural olarak zorunlu şekilde alır; böylece aile birliği ve soybağı ile uyum sağlanır.
Evlat edinilen ergin ise, soyadını değiştirme konusunda seçim hakkına sahiptir. İsterse evlat edinenin soyadını alabilir, isterse mevcut soyadını korumaya devam edebilir. Bu tercih, evlat edinme kararında veya sonrasında açıkça beyan edilebilir.
Ad ve Soyadı Değiştirme Davası Nedir?
Ad ve soyadı değiştirme hususu kişiye sıkı sıkıya bağlı bir hak olduğundan, ölü kişinin dahi adı ve soyadı bir başkası tarafından hiçbir şekilde değiştirilemez. Dava açıldıktan sonra yargılama sırasında davacının öldüğü anlaşılırsa aktif dava ehliyeti kalmadığından davanın reddedilmesi gerekir. Kısacası mirasçılar davaya dahil edilerek yargılamaya devam edilemez. Adı değiştirilecek olan kişinin sağ olması halinde de yine aktif dava ehliyetine dikkat edilmelidir, zira bu hak başkası tarafından kullanılamaz.
HMK’nın yürürlüğüyle birlikte adın değiştirilmesi davaları çekişmeli yargı olmaktan çıkarılarak çekişmesiz yargı işleri arasına alınmıştır. Bu nedenle 01.10.2011 tarihinden sonra açılacak adın değiştirilmesi davalarında husumetin Nüfus Müdürlüğüne yöneltilmesi gibi bir zorunluluk yoktur.
Ad ve Soyadı Değiştirme Davalarında Görevli ve Yetkili Mahkeme
Ad ve Soyadı Değiştirme Davalarında Görevli ve Yetkili Mahkeme
Ad ve soyadı değiştirme istemi HMK’de çekişmesiz yargı işi olarak düzenlenmiştir. HMK madde 383’e göre “Çekişmesiz yargı işlerinde görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadığı sürece sulh hukuk mahkemesidir.” Ancak nüfus Hizmetleri Kanununun 36. Maddesinde kayıt düzeltmeye ilişkin davaların Asliye Hukuk Mahkemesinde görüleceği açıkça düzenlenmiştir.
Ad ve soyad değişikliğine ilişkin açılacak davalarda yetkili mahkeme, istem sahibinin yerleşim yerinde bulunan asliye hukuk mahkemesidir.
Konuya İlişkin Yargıtay Kararları
Ad ve soyadı değiştirme davalarına ilişkin içtihatlara bakmak gerekirse;
Ad ve Soyadı Değiştirme Davalarına İlişkin Yargıtay Kararları
Ad ve soyadı değiştirme davalarında Yargıtay içtihatları, özellikle nüfus kaydının durumu, Türk vatandaşlığının kaybı, soyadı kanunundaki sınırlamalar ve “haklı sebep” kavramının sınırları bakımından uygulamaya yön vermektedir. Aşağıda, bu alanda öne çıkan iki karar özetleri ve önemli vurguları ile birlikte sunulmuştur.
Türk Vatandaşlığının Kaybı ve Kayıt Kapatılması
“Davacı Zehra K. vekilinin davalı Nüfus Müdürlüğü aleyhine açtığı davada, davacının Zehra olan isminin Zöhre olarak düzeltilmesini talep ettiği, mahkemece davanın kabulüne karar verildiği ve hükmün temyiz edilmeksizin kesinleştiği anlaşılmaktadır.
Dosyada mevcut nüfus kayıt örneğinden, davacının 403 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 20. maddesi uyarınca Bakanlar Kurulu’nun 31.01.1991 gün ve 91/1446 sayılı kararı ile Türk vatandaşlığından çıkmasına izin verilmesi üzerine Türk vatandaşlığını kaybettiği ve bu sebeple nüfus kaydının kapatıldığı anlaşılmaktadır.
5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanununun 14. maddesinde;
“(1) Nüfus kaydının kapatılması; ölüm, gaiplik, Türk vatandaşlığının kaybı, evlenme, boşanma, evlat edinilme, soy bağının düzeltilmesi veya reddi gibi olaylar nedeniyle bir kaydın üzerinde işlem yapılamaz hale getirilmesidir.
(2) Kaydın kapatılmasına ilişkin sebep ortadan kalktığında veya kaydın yeniden açılmasını gerektirecek yeni bir sebep ortaya çıktığında kayıt yeniden açılır. Kaydın açılmasından sonra kişisel durumda meydana gelmiş olan olaylar kişinin kaydına işlenir.” hükmü yer almaktadır.
Mahkemece, davacının Türk vatandaşlığından çıkması nedeniyle nüfus kaydının kapalı olduğu, bu nedenle nüfus kayıtları üzerinde herhangi bir işlem yapılmayacağı gözetilmeksizin isim tashihine ilişkin davanın reddi yerine kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı bulunmuştur.
Bu itibarla yukarıda açıklanan nedenlerle Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün HUMK.’nun 427. maddesi gereğince sonuca etkili olmamak kaydıyla kanun yararına BOZULMASINA ve gereği yapılmak üzere kararın bir örneği ile dosyanın Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine, 17.02.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.”
Ad ve Soyadında Değişiklik ve Soyadı Kanunu Sınırlamaları
“Dava dilekçesinde adın ve soyadın değiştirilmesi istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davalı ve C.Savcısı tarafından temyiz edilmiştir.
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Davacı dava dilekçesinde, Budizmi kabul ettiğini ve nüfus kaydına da “Budist” olarak işlettiğini belirterek, “H A” olan ad ve soyadının dini inancına uygun düşen “Padmapani Paramabindu” olarak değiştirilmesini istemiş; mahkemece, davanın kabulü ile davacının ad ve soyadının -istem gibi- değiştirilmesine karar verilmiştir.
Dosyada toplanan bilgi ve belgelere, gerektirici yasal nedenlere ve özellikle 4721 Sayılı Türk Medeni Kanununun 27. ve Nüfus Yasasının 46/3. maddeleri çerçevesinde kanıtların değerlendirilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacının öz adının değiştirilmesine ilişkin karar bakımından ileri sürülen temyiz itirazları yerinde değildir.
Ancak; 2525 Sayılı Soyadı Yasasının 3. ve Soyadı Tüzüğü’nün 7. maddelerinde “yabancı ırk ve ulus adları soyadı olarak kullanılamaz”, yine Tüzüğün 5. maddesinde “yeni takılan soyadları Türk dilinden alınır” hükümlerine yer verilmiş olup, davacının almak istediği soyadının anılan Yasa ve tüzüğün sözü edilen hükümlerine aykırı olduğu gözetilmeden, Aslaniskender olan soyadının “Paramabindu” olarak değiştirilmesine karar verilmiş bulunması usul ve yasaya aykırıdır.”
Avukat Vekalet Ücreti Ne Kadardır?
Avukat vekalet ücreti, hakkınızda yürütülecek işlem ve dava üzerinden belirlenmektedir. Bilindiği üzere her yıl Türkiye Barolar Birliği tarafından hazırlanan “Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi” yasalaşarak yürürlüğe girer. Görülen davalarda avukat vekalet ücreti, bu tarifede belirtilen ücretin altında bir tutar olarak belirlenemez, dolayısıyla her zaman sabit ve kesin değildir. Bununla birlikte Baro tarafından belirtilen asgari ücret tarifesinin üzerinde bir avukatlık ücreti belirlenmesi mümkün olabilir.
İlgili Yazılarımız;
- Ad Ve Soyadı Değiştirme Davası
- Velayet Davası Nedir? 2025
- Mal Rejimi (Mal Tasfiyesi)
- Soybağının Kurulması
- Yardım Nafakası
- Eğitim Nafakası
- Doğum Tarihi Ve Yaş Düzeltme Davaları
- Evlat Edinme (TMK m.305)
- Cinsiyet Değiştirmenin Şartları Ve Hukuki Sonuçları
- Evlenmenin Hukuki Şartları
- Nafaka Azaltım Davası
Sık Sorulan Sorular -Ad ve Soyadı Değiştirme Davası
Sık Sorulan Sorular -Ad ve Soyadı Değiştirme Davası
Ad ve soyadı değiştirme davalarıyla ilgili en sık aranan sorular; dava süresinin ne kadar sürdüğü, hangi şartlarda isim veya soyadı değiştirilebileceği, kimlik yenileme ücretleri, yasal sınırlar ve değişikliklerin miras gibi haklara etkisi üzerine yoğunlaşmaktadır. Google arama sonuçlarında yer alan ifadeler, kişilerin kimlik bilgilerinin düzeltilmesi konusunda pratik ve hukuki bilgi aradığını göstermektedir. Aşağıdaki sorular, arama ifadelerinin sırasına dokunmadan soruya dönüştürülmüş ve her biri anlaşılır, kapsamlı açıklamalarla cevaplanmıştır.
Soyadı değiştirme davası kaç TL?
Soyadı değiştirme davası, mahkeme harçları ve ek masraflara bağlı olarak değişiklik gösterir. Genel olarak makul bir yargılama harcı alınır ve avukatla takip edilirse ek ücretler olabilir. Ücret, bulunduğunuz il ve mahkemenin tarifesine göre değişir. Dava sürecinden önce güncel harç tarifesine bakılması önerilir.
Soyadımı nasıl değiştirebilirim 2025?
Soyadınızı değiştirmek için nüfus kayıtlarının bulunduğu yerdeki Asliye Hukuk Mahkemesi’ne başvuru yapılması gerekir. Başvuru dilekçesine gerekçe açıkça yazılmalı ve destekleyici belgeler eklenmelidir. Haklı bir sebep bulunması hâlinde mahkeme talebi kabul eder. Karar kesinleştikten sonra nüfus kaydınız güncellenir.
İsim değiştirme mahkemesi kaç ay sürer?
İsim değiştirme davaları genellikle 1–3 ay arasında sonuçlanır. Ancak mahkemenin yoğunluğu, eksik belgeler veya tebligat süreçleri bu süreyi uzatabilir. Haklı neden bariz ise dava daha hızlı ilerleyebilir. Süreci hızlandırmanın yolu doğru dilekçe ve eksiksiz evraktır.
Babamın soyadını taşımak istemiyorum. Ne yapmalıyım?
Bu durumda soyadı değiştirme davası açabilirsiniz. Mahkemeye, soyadını neden taşımak istemediğinizi açık ve makul bir gerekçeyle sunmanız gerekir. Aile içi sorunlar, kötü anılar veya psikolojik gerekçeler geçerli kabul edilebilir. Mahkeme uygun görürse soyadınızı değiştirir.
İsteyen herkes soyadını değiştirebilir mi?
Hayır, soyadı değişikliği için haklı bir sebep bulunması gerekir. Haklı neden; alay konusu olma, kötü çağrışım, yanlış yazım, travmatik bağ gibi durumlardan biri olabilir. Haklı sebep yoksa mahkeme talebi reddedebilir. Ancak günümüzde mahkemeler kişilik haklarını geniş yorumlama eğilimindedir.
İsim değiştirme kaç TL 2025?
İsim değiştirme davasının ücreti, mahkeme harcı ve kimlik yenileme giderlerinden oluşur. Ortalama olarak makul bir gider tutarı ortaya çıkar. Avukat tutulması hâlinde ücret artabilir. Net maliyet için yılın güncel harç tarifesine bakılmalıdır.
E-devletten soyadı değişir mi?
E-devlet üzerinden doğrudan soyadı değiştirme işlemi yapılamaz. Ancak dava açmadan düzeltilebilecek yazım hataları varsa nüfus müdürlüğü aracılığıyla başvuru yapılabilir. Soyadının tamamen değiştirilmesi ise mahkeme kararı gerektirir. E-devlet yalnızca süreçle ilgili bazı bilgi başvurularını sağlar.
Soyadı değişikliği kaç yaş sınırı?
18 yaşını doldurmuş herkes kendi adına soyadı değiştirme davası açabilir. 18 yaşından küçükler için velayet sahibi ebeveyn dava açabilir. Yasal yaş sınırı kişinin hukuki işlem ehliyetiyle bağlantılıdır. Reşit olmayanlar için mahkeme çocuğun üstün yararını değerlendirir.
Kendi soyadımı nasıl değiştirebilirim?
Kendi soyadınızı değiştirmek için Asliye Hukuk Mahkemesi’ne dilekçe ile başvurmanız gerekir. Dilekçede gerekçenizi açıkça belirtmeli ve gerekiyorsa kanıtlayıcı bilgi sunmalısınız. Mahkeme gerekçeyi haklı bulduğunda soyadınızı değiştirir. İşlem tamamlandıktan sonra kimlik ve resmî kayıtlar güncellenir.
Soyadı değişikliğinde baba mirasından mahrum kalınır mı?
Hayır, soyadı değişikliği kişinin miras hakkını etkilemez. Miras hukuku soy bağına dayanır, soyadına değil. Soyadını değiştiren kişi yasal mirasçı olmaya devam eder. Bu nedenle soyadı değişikliği miras haklarında kayba yol açmaz.
Adımı soyadımı nasıl değiştirebilirim?
Ad veya soyadı değiştirmek için mahkemeye başvurulması gerekir. Dilekçenizde gerekçeyi açıkça yazmalı ve kimliğinizle birlikte başvuru yapmalısınız. Mahkeme haklı neden tespit ederse değişikliğe hükmeder. Sonrasında kimlik yenileme işlemi yapılır.
Babanın soyadından nasıl çıkılır?
Babanın soyadından çıkmak için soyadı değiştirme davası açmak gerekir. Gerekçenin mahkemeye uygun şekilde açıklanması önemlidir. Özellikle aile bağlarının zayıf olması veya psikolojik sebepler kabul edilebilir. Mahkeme uygun bulursa yeni soyadı nüfusa işlenir.
Soyadı değişikliği ücretli mi?
Evet, soyadı değişikliği için mahkeme harcı ve kimlik yenileme ücreti gibi bazı masraflar bulunur. Harç miktarı yıllara göre değişiklik gösterebilir. Ücretler genel olarak yüksek değildir. Dava açmadan önce güncel tarifeye bakılması faydalıdır.
Soyadı değişikliği kimlik yenileme ücreti ne kadar?
Soyadı değişikliğinden sonra yeni kimlik çıkarılması gerektiği için kimlik yenileme ücreti alınır. Bu ücret sabittir ve İçişleri Bakanlığı tarafından belirlenir. Her yıl güncellenen tutar genellikle makul bir bedeldir. Yeni kimlik, mahkeme kararıyla uyumlu şekilde düzenlenir.
Soyadı değiştirmek için ne yapmak gerekiyor?
Öncelikle mahkemeye dilekçe ile başvuru yapılması ve gerekçenin açıkça belirtilmesi gerekir. Kimlik, nüfus kayıt örneği ve gerekçeye ilişkin belgeler başvuruya eklenir. Mahkeme haklı neden gördüğünde talebi kabul eder. Süreç tamamlandığında yeni kimlik çıkarılır.
Kimlikte doğum tarihi değiştirilir mi?
Doğum tarihi ancak nüfus kayıtlarında hata varsa ve bu hata belgeyle ispatlanabiliyorsa değiştirilebilir. Basit bir talep üzerine değişiklik yapılmaz. Genellikle mahkeme kararı gerekir ve güçlü deliller sunulmalıdır. Yalnızca gerçek bilgiler esas alınır.