Tasarım hukuku, ürünlerin görsel özelliklerinin (çizgi, şekil, renk, biçim, malzeme, yüzey dokusu) korunmasını düzenleyen sınai mülkiyet hukuku dalıdır. 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu kapsamında düzenlenen tasarım hakkı, tasarım sahibine ürün görünümünün izinsiz kullanımını engelleme yetkisi tanır.

Tasarım hukukunda korumanın sağlanması için 5 temel ilke vardır: 1) Yenilik İlkesi – tasarımın daha önce kamuya sunulmamış olması, 2) Ayırt Edicilik İlkesi – farklı genel izlenim bırakması, 3) Görünürlük İlkesi – normal kullanımda görülebilir olması, 4) Estetik İlke – işlevden bağımsız estetik değer taşıması, 5) Somutluk İlkesi – bir ürün üzerinde somutlaşmış olması.

2026 yılı TÜRKPATENT resmi ücretlerine göre tasarım tescil başvuru ücreti 2.070 TL’dir. İlave her tasarım için ek ücretler uygulanır. Yenileme ücreti tek tasarım için 6.340 TL’dir. Avukatlık ve vekillik hizmet ücretleri bu tutarlara dahil değildir.

Tasarım tescili (halk arasında tasarım patenti), ürününüzün görsel kimliğini yasal olarak koruma altına alır. Rakiplerinizin tasarımınızı kopyalamasını önler, marka değerinizi artırır, lisans gelirleri elde etmenizi sağlar ve hukuki uyuşmazlıklarda güçlü bir delil niteliği taşır.

Tasarım hakkı, tasarım sahibine tanınan münhasır (tekel) haktır. Bu hak sayesinde tasarım sahibi; tasarımın kullanıldığı ürünün üretilmesini, satılmasını, ithal edilmesini, ticari amaçla kullanılmasını ve bulundurulmasını izinsiz yapan kişilere karşı hukuki yollara başvurabilir.

Sınai mülkiyet hukuku, ticari ve endüstriyel alanda kullanılan fikri ürünlerin korunmasını düzenleyen hukuk dalıdır. Marka, patent, faydalı model, tasarım, coğrafi işaret ve geleneksel ürün adları sınai mülkiyet haklarını oluşturur. Türkiye’de 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu ile düzenlenir.

Patent hukuku, yeni, buluş basamağı içeren ve sanayiye uygulanabilir buluşların korunmasını düzenler. Teknik problemlere getirilen yenilikçi çözümler patent korumasından yararlanabilir. Patent koruma süresi 20 yıldır ve yenilenemez.

6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu’nun (SMK) 55-75. maddeleri tasarımları düzenler. SMK ile tescilli ve tescilsiz tasarım ayrımı yapılmış, re’sen yenilik incelemesi getirilmiş, tasarım gaspı düzenlenmiş ve tasarım hakkına tecavüz halleri belirlenmiştir.

Marka hukuku, bir teşebbüsün mal ve hizmetlerini diğerlerinden ayırt eden işaretlerin korunmasını düzenler. Kelime, şekil, renk, harf, sayı, ses ve ambalaj biçimi marka olabilir. Marka koruma süresi 10 yıl olup süresiz yenilenebilir.

Marka, mal ve hizmetleri ayırt eden işaretleri korurken; patent, teknik buluşları korur. Marka 10 yıl süreyle korunur ve süresiz yenilenebilir. Patent ise 20 yıl süreyle korunur ve yenilenemez. Her ikisi de 6769 sayılı SMK kapsamında düzenlenir.

6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (SMK), 10 Ocak 2017 tarihinde yürürlüğe giren ve marka, patent, faydalı model, tasarım, coğrafi işaret ile geleneksel ürün adlarına ilişkin hakları tek çatı altında düzenleyen kanundur. Önceki KHK’ları yürürlükten kaldırmıştır.

Tasarım tescili için TÜRKPATENT’e başvuru yapılır. Başvuruda tasarımın görselleri, ürün sınıfı (Locarno sınıflandırması) ve başvuru sahibi bilgileri sunulur. Kurum, şekli inceleme ve yenilik incelemesi yaparak uygun başvuruları tescil eder ve Bültende yayımlar.